Schoolschaaksite.nl: alles voor het schaken op de basisscholen | Onze site bevat alle informatie ter bevordering van het schaken op de basisscholen. Wij besteden veel aandacht aan nieuws, achtergronden, schooltoernooien etc. Iedereen mag zelf informatie, artikelen, foto´s of video´s plaatsen op onze site.

Jeugdtalenten Mensing houden van problemen

Auteur: Henk Prins   Print


De Sliedrechtse broertjes Andrew en Adrian Mensing zijn inmiddels bekende namen geworden in het Nederlandse jeugdschaak. Samen met Jorik Klein worden deze succesvolle jeugdspelers de “drie Musketiers” genoemd. De drie jeugdtalenten slaan in de Sliedrechtse competitie een bres in de gevestigde orde. Zo wisten de beide broers al tot de top 10 door te dringen in deze competitie. De jongste Mensing, Andrew, 12 jaar, is de echte topper. Vorig jaar werd hij Nederlands snelschaakkampioen bij de C en in 2011 won hij het NK rapid. Andrew stond volop in het nieuws in het februarinummer van Schaakmagazin. In teamverband laten de drie Musketiers ook van zich spreken door als C-team een tweede plaats te bereiken van Nederland in het Jeugdclub Kampioenschap. De drie werden aangevuld met Marijn den Hartog. Het bijhouden van alle prestaties van deze jonkies is bijna niet meer te doen. Ze schaken van het ene naar het andere succes en blijven de kasten vullen met bekers, medailles enz.

Van links naar rechts: Marijn den Hartog, Adrian en Andrew Mensing en Jorik Klein.
Foto Schaakvereniging Sliedrecht

Adrian Mensing is nu net 14 jaar geworden. Hij heeft naast dat hij veel schaakt en traint, ook nog tijd voor een andere discipline in het schaken. Hij heeft plezier in het maken van schaakpuzzels, zo hij dit zelf noemt.

Adrian Mensing, foto Schaakvereniging Sliedrecht

In Sliedrecht wordt Adrian de nieuwe schaakproblemencomponist genoemd. Sliedrecht heeft al sinds tientallen jaren onder zijn leden een Internationale Meester in de Schaakcompositie in de persoon van Henk Prins. Een voorbeeld hoe je schaakproblemen kan maken heeft Adrian dus dicht in de buurt.
Voor elke schaker en zeker de jeugdschaker zal het niet alledaags klinken dat er mensen zijn die van problemen houden. Dat er mensen zijn die problemen maken en daar nog lol in hebben ook zal voor menigeen ongelofelijk overkomen. Toch zijn er van deze hobbyisten die zich bezighouden met het ontwerpen en oplossen van schaakproblemen. Een schaakprobleem is een gemaakte stelling waarbij de opdracht meegeven wordt in hoeveel zetten wit mat moet geven. Er bestaan ook eindspelstudies die gemaakt worden met een andere opdracht, zoals hoe wint wit of hoe kan wit remise bereiken. Bij de schaakproblemen is het aantal zetten mat van belang bij eindspelstudies is dat niet belangrijk. Er bestaan ook schaakproblemen met afwijkende schaakregels of andere schaakstukken, dit heet fairy chess. In dit genre komen ook de termen helmat en zelfmat voor.

“Het genieten van het maken van combinaties in een schaakpartij”, is het mooie van het schaken, volgens Andrew, zo hij de schakerswereld liet weten in het interview in Schaakmagazin.

Andrew Mensing, foto Schaakvereniging Sliedrecht

Broer Adrian kan dit onderschrijven, want hij combineert ook wat af. Adrian maakt zich niet afhankelijk van een partij maar hij leeft zich uit om zijn combinatie-ideeën in een puzzel, een schaakprobleem, uit te werken. In onderstaande puzzel moet wit in drie zetten mat geven. Het idee kan zomaar uit een partij zijn ontstaan. Wit wil graag mat zetten op g7 met de dame en kan nog niet met 1. Lc3 beginnen, omdat 1. …f6 weerlegt. Wat denkwerk leidt naar 1. Txf7! Zwart moet nemen, dus 1. …Lxf7. Nu kan het eerste plan: 2. Lc3 en tegen 3. Dxg7 mat heeft zwart niets meer.

Adrian Mensing

Dit is één van de eerste puzzels van Adrian en was eigenlijk als grap bedoeld. Als je een schaakprobleem maakt dan wil je graag dat anderen deze oplossen of waarderen. In een schaakprobleem mag maar één oplossing zijn. De eerste zet die wit speelt heet de sleutelzet. De bedoeling van de problemenmaker is een verrassende onverwachte sleutelzet in het probleem te maken. Hij wil letterlijk de oplosser het zo moeilijk mogelijk maken. Als de sleutelzet is gevonden dan gaat het probleem leven en vallen de puzzelstukjes op hun plaats.

We gaan naar een tweede probleem van Adrian, een tweezet, of wel: wit geeft in twee zetten mat. De sleutelzet is 1. Tb4! In een tweezet komt het vaak voor dat wit na de sleutelzet mat dreigt in één zet, de dreiging is hier 2. Pd4 mat. Zwart moet iets doen tegen deze dreiging, dit wordt variant genoemd. Een problemenmaker probeert om ook zo veel mogelijk mooie varianten te maken, waarop wit op een mooie manier mat kan zetten. Van goede varianten hoort de schaakschoonheid van af te druipen.

Adrian Mensing

Zwart kan de dreiging 2. Pd4 mat ook tegenhouden met 1. …Td3. Mooi is nu dat de toren voor de loper van f1 staat, waardoor wit met 2. Tec4 mat kan geven. Veld c4 staat in het diagram nog twee keer aangevallen, maar het is toch het matveld van een belangrijke variant. Op 1. …Txb4 komt 2. Pxb4 mat.

Adrian Mensing , foto Schaakvereniging Sliedrecht


Ruim een half jaar is nu Adrian zich aan het vermaken met het fabriceren van schaakpuzzels. Hij heeft er nu al ruim 100 gemaakt. Er is duidelijk vooruitgang te bemerken. De volgende tweezet is een van de fraaiste net gemaakte werkstukken.

Adrian Mensing

De prachtige sleutelzet is 1. Tf8! De witte toren gaat zo ver mogelijk van het strijdtoneel weg. Wit dreigt nu 2. Th4 mat. Zwart kan dit tegenhouden door met zijn toren om een gelijke manier te spelen, ook ver van het strijdtoneel: 1. …Te7. Zwart plaatst zijn toren in de lijn van de witte loper, zodat veld h4 niet gedekt is als wit de dreiging 2. Th4 uit wil voeren. Na 1. …Te7 keert de toren terug in het strijdtoneel en zet met 2. Tf4 mat. Zwart kan nog meer spelen. Op 1. …g5 geeft wit mat met 2. Pxh6. Verder kan zwart 1. …Lf2 spelen, waarna 2. Pf2 mat is. Ook 1. …Lf6 is een parade, en men verwacht dan dat 2. Lf2 mat is, maar dat gaat niet, omdat de koning naar f4 vlucht. Na 1. …Lf6 is 2. Dxg1 mat. Heel mooi gevonden van Adrian. Ten slotte komt er op 1. …Pf3 2. exf3 mat.

Adrian heeft zijn broertje Andrew in de buurt waar hij zijn problemen kan laten oplossen of laten zien. Ook Andrew houdt van problemen en geniet, zoals al gezegd, van de mooie combinaties dat het schaakspel rijk is. Dat dit in uitdrukking komt in het schaakspel ondervond ik in een onderling treffen.

Henk Prins – Andrew Mensing

In de opening werd ik overspeeld door een snel en zelfverzekerd spelende Andrew.
1.c4 Pf6 2.Pc3 g6 3.g3 d5 4.d4 Lg7 5.Lg2 dxc4 6.Pf3 Pc6 7.d5 Pb8 8.Da4+ Pbd7 9.0–0 0–0 10.Dxc4 Pb6 11.Db3 Pfxd5 12.Td1 Le6 13.Pg5? (Dit kost tenminste twee pionnen.) 13. … Pxc3 14.Txd8 Lxb3 15.Txf8+ Txf8 16.axb3 Pxe2+ 17.Kf1 Pxc1 18.Txc1 c6 19.Tc2 Td8 20.Lf3 Td3 21.Lg4 Txb3 22.Te2 Txb2 23.Txe7 Lf6 24.Txf7!? Lxg5 25.Le6 Kh8 26.h4 Tb1+ 27.Ke2 Lh6 28.g4 Tb5 29.f4 Lxf4 30.Tf8+ Kg7 31.Tf7+ Kh6 32.Kf3 Lc1 33.Txb7

Henk Prins – Andrew Mensing

Met een behoorlijke materiële achterstand probeerde ik een matnet te creëren. Als wit nu aan zet is, is 34. Lg8! gewonnen, omdat de koning mat loopt. Andrew vond de probleemzet om deze dreiging te pareren: 33. ….Lg5!, na 34. Lg8 speelt wit 34. …Lxh4 en zwart wint eenvoudig. Ik werd gedwongen tot 34. hxg5+ Kxg5 en gaf me kort daarna gewonnen. Tijdens de partij was ik behoorlijk onder de indruk dat Andrew deze probleemzet vond. Beide broertjes Mensing hebben groot talent en genieten van problemen.

Soms wil je wel eens dat Fritz niet bestaat. De stelling heb ik laten beoordelen door Fritz en die vond een betere zet dan 33. …Lg5, namelijk 33. …Pc4! In veel varianten van de analyse komt dan toch het loperoffer op g5 terug, zodat het mooie probleemidee van Andrew niet onder hoeft te doen.

Wisten jullie dat er een vereniging is van mensen die van schaakproblemen houden? Deze vereniging heet de Nederlandse Bond van Schaakprobleemvrienden. Mensen die daar lid van zijn hebben er hobby in om schaakproblemen op te lossen. Die doen dan mee met oploswedstrijden. De vereniging geeft vier maal per jaar het blad Probleemblad uit, met heel veel problemen, die opgelost kunnen worden. Anderen probleemliefhebbers maken graag schaakproblemen en doen met allerlei compositiewedstrijden mee. Ga gerust een kijkje nemen op www.probleemblad.nl 

Commentaren